اندیشه سرا

طي ديداري از يك نمايشگاه كتاب، احساس غريبي از هوشياري و انديشناكي بر من مستولي شد. وقتي كوشيدم معنا و علت اين احساس را درك كنم، دريافتم كه كتاب‌ها دگر به كتاب نمي‌مانند. تطابق با آنچه- درست يا نادرست- نيازهاي مصرف‌كنندگان تلقي مي‌شود، ظاهر آنها را تغيير داده است. در سراسر جهان، جلدها به آگهي‌هاي تبليغاتي براي كتاب‌ها بدل شده‌اند. آن وقاري كه وجه مشخصه چيزي في‌نفسه مستقل، پايا و جادويي (hermetic) است- چيزي كه خواننده را در...

من تصمیم گرفتم قبل از مرگم [گوگن در ابتدای نامه از تصمیم خود برای خودکشی صحبت می کند.] نقاشی تاثیرگذاری  بکشم. مدتی است موضوعی، مغز من را درگیر کرده و تمام این ماه ها همانند دیوانه ها به آن فکر می کنم. این نقاشی  مانند نقاشی های پویس دوشاوان نیست. [منظور این است که نقاشی جسورانه ای است.] تمام این اثر به شکل ناخودآگاه از اعماق وجودم بر روی قلمو ظاهر شده است و روی پارچه نقاشی زخمت و ناهموارم فرود آمده است. مردم می گویند که نقاشی خوب...

انقلاب 1357 به تمامی معنای کلمه یک انقلاب بود. جدا از برقراری یک ساز و کار جدید با خط مشی و آرمان های کاملا متفاوت در نظام سیاسی بسیاری از مولفه های فرهنگی رژیم گذشته نیز دچار انقلابی اساسی شد. در این میان به جرات می توان ادعا کرد که فرهنگ بیشترین دگرگونی را در نتیجه انقلاب پذیرا شد. سینماها به همراه پوسترهای فیلم ها سوزانده شد. نوارهای کاست رنگارنگ خوانندگان زن و مرد به تدریج جمع آوری و ممنوع شد. انقلاب ضربه شدیدی را به پیکره موسیقی پاپ...

فره ری، شکم چرانی بزرگ را در سال 1973 و در پاریس ساخت. فیلمی با بازی ستارگان فرانسه و ایتالیا مثل میشل پیکولی، مارچلو ماسترویانی و فیلیپ نوآره. در مورد چهار دوست که تصمیم می گیرند تعطیلاتشان را با آشپزی و خوردن خوش بگذرانند و در این کار به قدری افراط می کنند که بالاخره یکی یکی می میرند. یک گروتسک بی بدیل که ابتدا بونوئل را در سبک یادآوری می کند و سپس در مضمون پازولینی. چهار دوست که اتفاقا همگی از طبقه ی بورژوای جامعه ی معاصر نیز انتخاب شده...

در ۱۲۲۳ ميلادى شاهزادگان روسى پس از آنكه مطمئن شدند چنگيز بى ترديد خاك آنها را نيز مورد حمله قرار مى دهد در نزديكى درياى آزوف امروزى تداركات عظيمى ديدند تا جلوى سپاه او را بگيرند اما مغولان در نبردى بى رحمانه تقريباً تمامى سپاه روس را از بين بردند و از شاهزادگان روسى كسى زنده نماند اين نبرد مرگبار سبب شد تا در روسيه آن زمان كه تمدنى تازه در حال شكل گيرى بود نيرويى در برابر مغول نماند. آنها تا رود دنيپر تاختند و سپس بدون آنكه برنامه اى...

حقيقت از اين قرار است که متوسل شدن به منزلت ذاتي انسان ها تنها تا آنجايي مسائل برابرخواهي را حل مي کند که اين مسائل به چالش کشيده نشوند. زماني که اين پرسش را مطرح مي کنيم که چرا بايد اينگونه باشد که همه  انسان ها شامل  کودکان، بيماران مغزي، بيماران رواني، هيتلر، استالين و غيره واجد منزلت يا ارزشي تلقي شوند که فيل ها، خوک ها يا شامپانزه ها نتوانند حتي به چنين منزلتي دست يابند، ملاحظه مي کنيم که اين پرسش به دشواري پاسخ به درخواست...

از شهریور 57، بسیاری از خوانندگان که اغلب وابستگی کمابیشی به دربار دارند به تدریج از ایران خارج می شوند. ستار، هایده، مهستی از جمله معروف ترین آن ها هستند. با نزدیک شدن به دی ماه 57، دیگر ترانه هایی که انقلابی نباشند کمیابند! تقریبا تمام خوانندگان معروف و غیر معروف به نوعی دین خود را به انقلاب مردم ادا می کنند، حتی آنهایی که هیچ گونه زاویه ای با رژیم نداشتند به نوعی تلاش می کنند تا در کارنامه...

و حالا خبر مرگ این برادر کوچکتر. که داغی بود. داغ صمد. و از «ارس» رسیده. از محل «خدا آفرین». و اسم‌ها عجب هدایتی دارند! خبر را ساعدی داد. تلفنی. سلام و احوالپرسی ـ با صدایی گرفته. از آن صداها که فقط به دم انسی یا پای جامی و یا گپی باز می‌شود. و بعد: «صمد افتاده توی ارس!» که «عرق» شنیدم. از بس صدا گرفته بود. یا از بس خبر غیر مترقب بود. آخر به این یکی بیشتر عادت داریم. که فلانی افتاده توی هروئین ـ و حالا این هم صمد. ولی او که ...